Posts

Apabila Jambatan Menjadi Saluran: Tragedi penulisan C. P. Snow dalam membawa saintisme ke arus perdana intelektualisme.

-
Pada tahun 1959, The Two Cultures and The Scientific Revolution , tulisan C.P. Snow, disampaikan dengan satu niat yang jelas: menjjadi jambatan penghubung jurang antara saintis dan sarjana kemanusiaan. Snow melihat dunia intelektual terbelah dua — satu memahami hukum termodinamik, satu lagi memahami Shakespeare — tetapi kedua-duanya gagal berkomunikasi. Dalam konteks pasca-perang, beliau menganggap jurang ini sebagai halangan kepada kemajuan manusia. Namun sejarah jarang tunduk kepada niat asal penulisnya. Apa yang menarik bukan apa yang Snow katakan, tetapi bagaimana tulisannya kemudian digunakan. Dalam usaha merapatkan jurang, Snow secara halus meletakkan sains sebagai rujukan utama kemajuan. Walaupun beliau tidak secara eksplisit mendakwa keunggulan epistemologi sains, struktur hujahnya memberi gambaran bahawa dunia masa depan memerlukan “literasi saintifik” sebagai asas — manakala kemanusiaan kelihatan tertinggal, bahkan hampir defensif. Di sinilah kesan tidak langsung bermula. Dal...
Post a Comment
Read more

When Research Optimises the Wrong Future: Toward an Order-Based Taxonomy of Inquiry

-
Image
by Zaky Jaafar Contemporary universities expend vast intellectual, financial, and institutional resources on research that is undoubtedly necessary, yet increasingly insufficient when judged against the scale of systemic threats confronting society. The problem is not methodological weakness, nor a lack of diligence, but a persistent mismatch between the depth of inquiry and the depth of the challenges faced. Research is overwhelmingly directed toward problems that are legible within existing systems, while questions concerning the viability, direction, and desirability of those systems themselves are marginalised. In this condition, universities risk becoming highly efficient engines of performative problem-solving, addressing symptoms with sophistication while leaving structural trajectories largely untouched. This tendency is visible across domains. For example, in the Southeast Asian palm oil context, studies on water pollution, deforestation, or labour conditions are lower-ord...
Post a Comment
Read more

Intelektualisme Teknikal dan Pengunduran Hikmah dalam Pendidikan Tinggi Malaysia

-
Oleh Fikir Lestari Dalam dua dekad kebelakangan ini, pendidikan tinggi di Malaysia telah melalui satu transformasi yang kelihatan kemas, tersusun, dan “profesional”. Bahasa yang digunakan semakin saintifik, sistematik, dan penuh dengan istilah seperti outcome, indikator, pemetaan, penanda aras, dan pematuhan. Namun di sebalik kemasan ini, satu persoalan yang jarang ditanya ialah: apakah bentuk intelektualisme yang sedang menguasai universiti kita? Jika kita meneliti latar belakang tokoh-tokoh utama yang membentuk dasar dan kerangka pendidikan tinggi negara, satu pola yang jelas muncul. Ramai daripada mereka bukan dilatih dalam bidang pendidikan, falsafah, psikologi pembelajaran, atau teori kurikulum, tetapi datang daripada latar belakang kejuruteraan, sains hayat, atau pengurusan teknikal. Sistem pemetaan OBE, dimana setiap aspek pembelajaran perlu dipetakan dan diukur secara mekanistik di Universiti, dihasilkan oleh Professor Kejuruteraan. Pengurusan pentadbiran dan pembelajaran Unive...
Post a Comment
Read more

When the Engineer Appears: Ibnu Sirin's Warning

-
Image
  Fikir Lestari Classical Islamic dream interpretation does not function as psychology in the modern sense, nor as social critique in a direct, programmatic way. It operates symbolically, reading professions and objects as signs of underlying modes of being and acting in the world. Within this symbolic universe, the appearance of certain figures carries ambivalent or even ominous meanings—not because the figure is morally evil, but because of what it represents when detached from its proper place in the hierarchy of knowledge. One such figure is the muhandis (engineer, architect, surveyor). In several Arabic dream-interpretation manuals attributed to the tradition of Ibn Sīrīn (d. 110/728), the muhandis is associated with ruin or destruction. This interpretation has often puzzled modern readers, especially in an age that celebrates engineering and technical expertise as unambiguous goods. To understand the symbolism, one must first grasp how classical Islamic thought understood kno...
Post a Comment
Read more

Sekularisme Hanyalah Tirai Asap: Modenisme sebagai Penjajah Senyap Akal Muslim

-
Image
Oleh Zaky Jaafar Dalam wacana umat Islam hari ini, sekularisme sering diangkat sebagai musuh utama. Ia dikaitkan dengan pemisahan agama daripada negara, peminggiran syariah, dan penghakisan nilai Islam dalam ruang awam. Selagi sekularisme berjaya ditolak—sama ada melalui dasar, simbol, atau retorik—kita berasa seolah-olah benteng intelektual dan rohani telah dibina dengan kukuh. Namun persoalan yang jarang ditanya ialah: adakah penolakan terhadap sekularisme benar-benar melindungi kita daripada kerosakan yang lebih mendalam? Esei ini berhujah bahawa sekularisme, walaupun bermasalah, sebenarnya hanyalah asap—satu penyamaran yang mengalihkan perhatian kita daripada kuasa yang lebih senyap tetapi lebih berkesan dalam membentuk tamadun moden, iaitu modenisme. Bahaya sebenar bukan sekadar persoalan di mana agama diletakkan, tetapi bagaimana ilmu ditakrifkan, bagaimana kebenaran dinilai, dan bagaimana institusi berfungsi. Sekularisme beroperasi terutamanya pada tahap politik, perundangan dan...
Post a Comment
Read more

Prof. Dr. Arfah Salleh dan Human Governance: Mengurus Kuasa dengan Hati dan Nurani

-
Ada satu keganjilan yang makin jelas dalam dunia institusi moden: kerangka tadbir urus semakin canggih, manual semakin tebal, audit semakin kerap, tetapi kegagalan moral tetap berulang. Kita mengemas kini prosedur, menguatkan pematuhan, menambah lapisan kawalan—namun akhirnya, krisis yang sama kembali dalam bentuk baharu. Di titik inilah pemikiran Prof. Dr. Arfah Salleh terasa penting, kerana beliau menolak ilusi bahawa tadbir urus boleh diselamatkan hanya dengan “sistem”. Beliau mengangkat satu gagasan yang bernama Human Governance, iaitu usaha mengembalikan manusia—dengan kesedaran, nilai, dan integriti—ke teras perbuatan mengurus kuasa.  Prof. Dr. Arfah Salleh dikenali sebagai Professor of Human Governance dan mempunyai kaitan yang kukuh dengan UPM, termasuk peranan kepimpinan di UPM/Putra Business School yang berakar daripada ekosistem UPM (Graduate School of Management dan kemudian Putra Business School). Dalam catatan dan bahan institusi, beliau disebut sebagai tokoh yang mem...
Post a Comment
Read more

Falsafah Pendidikan Negara yang Molek, Mekanisme penyampaian yang Tercemar

-
Image
Oleh Fikir Lestari Setiap kali kita bercakap tentang kegagalan sistem pendidikan negara, sasaran paling mudah selalunya ialah Falsafah Pendidikan Kebangsaan (FPK). Ada yang kata ia terlalu ideal, terlalu cantik atas kertas, atau langsung tak berpijak di bumi nyata bilik darjah. Tetapi sebenarnya, kritikan seperti ini tersasar. Masalah utama pendidikan kita bukan pada falsafah, tetapi pada cara falsafah itu dilaksanakan. Bayangkan satu situasi yang mudah. Di sebuah bangunan, air yang keluar dari paip berwarna coklat dan kotor. Sudah tentu kita akan sangka masalahnya berpunca daripada tangki air. Tangki diperiksa, dibersihkan, dan disahkan airnya bersih. Tetapi apabila paip dibuka semula, air masih keruh. Rupa-rupanya masalah sebenar bukan pada tangki, tetapi pada kepala paip di hujung sistem yang telah berkarat dan tercemar. Begitulah keadaan pendidikan kita. Jika kita membaca Falsafah Pendidikan Kebangsaan dengan jujur, kita akan dapati ia sebenarnya sangat indah dan menyeluruh. Ia ber...
Post a Comment
Read more